Merhaba arkadaşlar,
Bu aralar sizi ihmal ettim ama bu hafta güzel bir konuyla
kendimi affettireceğim . Geçenlerde size amortisörleri anlattım ama içime
sinmedi bu hafta o konuyu devam ettireyim dedim ve amortisörün içinde yer
aldığı süspansiyon sistemi ve helezonları anlatmaya karar verdim.
nedir bu süspansiyon sistemi ve helezon,
ne işe yarar bi bakalım efenim
Süspansiyon Nedir?
Sarsıntıyı azaltmak için araç ile zemin arasına yastıklama
görevi yapması için elastik elemanlardan oluşan mekanik bir düzendir. Bu düzen
amortisör, helezon ve lastik takozlarından oluşur.
Süspansiyon Sisteminin Amacı Nedir?
Tekerleklerdeki titreşimin
otomobilin gövdesine ulaşmasına ve aracın kontrolsüz hareket etmesine engel
olur. Ayrıca tekerleklerin yolla temasını sağlamaya yardımcı olur. Süspansiyon
sisteminde amortisör ve yay beraber çalışır. Amortisör konusuna daha önce
değindiğim için tekrar kafanızı şişirmiycem ama kısaca hatırlatmak gerekirse amortisör
yayın salınımını en aza indirip enerjisini üzerine alıp konforlu sürüş sağlar.
Helezon nedir?
Alengirli laflar edip kafanızı karıştırmayacağım o yüzden kısaca
helezon, aracınızın yolda stabil kalmasını sağlayan süspansiyon sistemidir.
Helezon Ne İşe Yarar?
Süspansiyon sisteminin parçalarından biri olan helezonlar tekerlek hariç aracın bütün yükünü üzerinde taşır. Amortisörlerle birlikte kullanılan yaylar esnek yapıları sayesinde, tekerleğin
tümseklerde şaşiye yaklaşıp çukurlarda şasiden uzaklaşmasına izin verip
sarsıntı hissini en aza indirir. Yaylar yoldan gelen titreşim ve
darbeleri üzerine alarak salınım yapıp yok etmeye çalışır.Böylece aracınızdaki misafirlerinizin "ne biçim araba kullanıyosun sen yahuu" sitemlerine maruz kalmazsınız.
Kaç Çeşit Yay Vardır?
1) Yaprak yağ
Boyları birbirinden farklı yaprakların üst üste dizilmesiyle
oluşturulan bu yay sistemi ağır yük taşımacılığı yapan araçlarda kullanılır.
Tüm parçalar bir civatayla merkezde birbirine bağlanır. Yaylanma sırasında
yapraklar birbiri üzerine sürtünerek kayma yapar ve sarsıntıyı azaltır. En
verimsiz süspansiyon sistemi olduğundan günümüzde bu yay sistemi kullanılmaz.
2) Helezon Yaylar
Binek arabaların ve yolcu otobüslerinin askı sistemlerinde
kullanılır. Yuvarlak kesitli yay çeliğinden yapılmış çubukların ısıtıldıktan
sonra kalıplar üzerine sarılmasıyla şekillendirilir. Her aracın ağırlığı farklı
olduğundan yay çapı ve bakla sayısı araca uygun olarak üretilir.
Bir veya birden fazla uzun çelik çubuklardan meydana gelir.
Burulmaya karşı dirençli malzemeden yapılmıştır. Çubuğun bir ucu kare şeklinde
olup aracın şasesine dönmeyecek şekilde sabitlenmiştir. Diğer ucu askı
sisteminin uçlarından birine bağlanır ve tekerleğin hareketinin yumuşayıp yaylanmasını sağlar.
Ani ve sert yüklenmelerde kırıldığından uzun ömürlü değildir. Genellikle
araçların arka süspansiyonlarında kullanılır.
4)Pnömatik (hava yastıklı) Yaylar
Havalı askı sistemlerinde kullanılır. Her tekerde yay yerine
hava yastığı vardır.Otobüs kamyon gibi basınçlı hava sistemi bulunan ağır
taşıma araçlarında kullanılır.
Dört çeşit yay olmasına karşın ben yoğun kullanım gören helezon yayları üzerinde daha fazla duracağım.
Helezon Yaylarının Ömrü Ne kadar?
Helezon yaylarının ömrü kilometre yada zamanla ölçülmez. Eğer aracı haddinden fazla yüklerseniz ya
da bozuk amortisörle kullanırsanız yıpranma yada görevi yerine getirememe durumu ortaya çıkabilir.
Kasislerden yavaş
ve çapraz geçme, çukurlardan dikkatli geçme konularında hassas olursanız büyük
sıkıntılar yaşamazsınız.
Helezon yaylarının esnekliğinin bitmesi için 500 kilogram yükle bir yıl falan dolaşmanız
gerekir. O yüzden helezonda kolay kolay arızayla karşılaşmazsınız.
Lakin süspansiyon sisteminde kullanılan yaylar ani ve şiddetli darbe nedeni ile arıza gösterebilir.Çok uzun süre çalışan yay da malzeme yorulması nedeni ile kırılabilir.
Helezon konusunda size verebileceğin en önemli tavsiye;aracınızda belirlenen yükün dışında yük taşımamanızdır. Örneğin dört kişilik arabayı beşlemeyin, köyden gelirken bagajı çuval çuval yiyecekle doldurmayın.
heeee, Aklıma gelmişken bir konudan daha bahsedeceğim; o da yayları kesmek!!! aman allahım ne akıllara zarar bir durumdur o öyle, siz siz olun böyle tuhaf işlere kalkışmayın. Kırk yıllık ustayım vallahi de billahi de çözemedim bu yay kesme olayının mantığını. İnsan böyle bir riske niçin girer ?
Arabayı alçaltmanın
en kolay ve ucuz yolu diye çok tercih ediliyor ama bu durum arabanız için en
zararlısı. Benim asla tavsiye etmeyeceğim bir durum Ucuz bir yol olabilir
ama hayatınızın en kötü yol tutuşunu yaşayacağınızdan emin olabilirsiniz.İlla "yayları kestircem ben" diyosan kısa yay alacaksınız Böylece risk almamış
olacaksınız.
Helezon Yay Fiyatları Ne Kadardır?
Araca göre değişmekle beraber ortalama 65-145 tl arasında değişir.Değişim ücreti ise 70-125 tl.arası fiyatlardadır. Aracınıza uygun helezon yayı için bu siteyi inceleyebilirsiniz.
Güvenli sürüş keyfinize önem verin sevdiklerinizle mutlu kalın efenim





Hiç yorum yok:
Yorum Gönder